اختتام یک طرح تحقیقاتی پژوهشکده علوم پایه کاربردی با عنوان علل ترش شدن نفت مخزن آسماری در میدان مارون توسط شرکت ملی مناطق نفت خیز جنوب

به گزارش روابط عمومی سازمان جهاد دانشگاهی شهیدبهشتی در این جلسه، روند اجرای پروژه، نتایج مطالعات آزمایشگاهی و تحلیل‌های مربوط به منشأ و گسترش سولفید هیدروژن در مخزن آسماری ارائه و بررسی شد.

این پروژه توسط گروه زمین‌شناسی نفت پژوهشکده علوم پایه کاربردی و با مدیریت دکتر ابراهیم سفیداری انجام شد. هدف پژوهش، شناخت عوامل مؤثر بر ترش‌شدگی نفت مخزن آسماری، بررسی ارتباط احتمالی آن با مخزن بنگستان و تبیین تفاوت شدت و پراکندگی آلودگی در بخش‌ها و لایه‌های مختلف میدان بود.

در این مطالعه، مجموعه‌ای از مطالعات ساختاری و چینه‌شناسی، ارزیابی نقش گسل‌ها و سطوح جدایش، بررسی کانی‌شناسی و ژئوشیمی سنگ‌ها، تطابق ژئوشیمیایی نفت‌ها و سنگ‌های منشأ، تحلیل ترکیب و ایزوتوپ‌های سیالات و مطالعات میکروبی انجام شد. نتایج این بررسی‌ها با داده‌های فشار مخزن و تاریخچه تولید و تزریق تلفیق شدند تا منشأهای احتمالی سولفید هیدروژن و عوامل کنترل‌کننده انتقال و گسترش آن، در چارچوبی مشترک ارزیابی شوند.

از محورهای اصلی پروژه، شناخت ارتباط میان ویژگی‌های زمین‌شناسی و رفتار سیالات، بررسی پیوستگی و جدایش بخش‌های مخزن و ارزیابی نقش ارتباطات بین‌مخزنی، تزریق سیالات و فرایندهای ژئوشیمیایی و میکروبی در ترش‌شدگی بود. این بررسی‌ها نشان داد که برای توضیح الگوی آلودگی میدان، باید تفاوت شرایط ساختاری، فشاری و ارتباط سیالی میان زون‌ها و نواحی مختلف مخزن را در نظر گرفت.

در پایان پروژه، یافته‌ها در قالب یک مدل تلفیقی از منشأ و نحوه گسترش سولفید هیدروژن ارائه شد. در این مدل، نقش احتمالی ارتباط موضعی با مخزن بنگستان، تزریق تاریخی گاز ترش و فرایندهای میکروبی، در کنار عوامل کنترل‌کننده جابه‌جایی سیالات بررسی شد. نتایج حاصل می‌تواند برای شناسایی نواحی نیازمند پایش بیشتر، برنامه‌ریزی مطالعات تکمیلی و پشتیبانی از تصمیم‌های مرتبط با تولید، تزریق و مدیریت ترش‌شدگی مخزن آسماری میدان مارون به کار گرفته شود.